Theo truyền thống Phật giáo chính thống, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni tên thật là Siddhartha Gautama (Tất Đạt Đa Cồ Đàm), sinh ra tại vườn Lâm Tỳ Ni, thuộc miền Bắc Ấn Độ cổ đại, cách đây hơn 26 thế kỷ. Ngài là Thái tử của vương quốc Ca Tỳ La Vệ, lớn lên trong nhung lụa nhưng sớm nhận ra nỗi khổ của con người trước sinh, lão, bệnh, tử. Với lòng từ bi sâu sắc, Ngài từ bỏ cuộc sống vương giả để tìm con đường giải thoát cho nhân loại.
Sau nhiều năm tu hành khổ hạnh và thiền định, Đức Phật đạt giác ngộ dưới cội bồ đề tại Bồ Đề Đạo Tràng. Từ đó, Ngài truyền dạy giáo lý về từ bi, trí tuệ, nhân quả và con đường hướng con người đến đời sống chân thiện mỹ. Giáo lý ấy nhanh chóng lan rộng khắp châu Á và trở thành một trong những tôn giáo lớn của nhân loại.
Đại lễ Phật đản, hay còn gọi là Vesak, là dịp kỷ niệm ba sự kiện trọng đại trong cuộc đời Đức Phật gồm Đản sinh, Thành đạo và Nhập Niết bàn. Liên Hợp Quốc đã công nhận Vesak là lễ hội văn hóa tôn giáo quốc tế vì hòa bình, thể hiện những giá trị nhân văn sâu sắc mà Phật giáo mang lại cho nhân loại.
Rước xe hoa Phật Đản tại chùa Phúc Lâm, xã Thượng Phúc
Năm nay, Đại lễ Phật đản Phật lịch 2570 – Dương lịch 2026 được tổ chức tại nhiều địa phương trên cả nước với các nghi lễ truyền thống như tắm Phật, tụng kinh cầu quốc thái dân an, thả hoa đăng, diễu hành xe hoa, văn nghệ Phật giáo và các hoạt động thiện nguyện hướng về cộng đồng. Theo thông tin từ Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam, nhiều hoạt động trọng điểm diễn ra tại thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, từ ngày 23 đến 25/5/2026 cùng chuỗi chương trình kéo dài đến hết tháng 5.
Điểm nổi bật của Đại lễ năm nay là tinh thần kết nối giữa đạo và đời, giữa giá trị tâm linh với trách nhiệm xã hội. Các chương trình an sinh, hiến máu nhân đạo, trao quà cho người khó khăn, chăm lo trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt tiếp tục được triển khai rộng khắp, thể hiện truyền thống “hộ quốc an dân” của Phật giáo Việt Nam suốt chiều dài lịch sử dân tộc.
Phật giáo du nhập vào Việt Nam từ rất sớm, khoảng những thế kỷ đầu Công nguyên, thông qua các tuyến giao thương giữa Ấn Độ và khu vực Đông Nam Á. Trải qua nhiều triều đại, đặc biệt dưới thời Lý – Trần, Phật giáo phát triển cực thịnh và trở thành nền tảng tinh thần quan trọng của quốc gia. Tư tưởng nhập thế, yêu nước, gắn bó với dân tộc của Phật giáo Việt Nam đã góp phần hình thành bản sắc văn hóa, đạo đức và lối sống nhân ái của người Việt.
Ngày nay, Đại lễ Phật đản không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng của tăng ni, Phật tử mà còn là dịp để mọi người cùng suy ngẫm về những giá trị tốt đẹp trong cuộc sống. Giữa nhịp sống hiện đại với nhiều áp lực và biến động, thông điệp từ bi, bao dung và tỉnh thức của Đức Phật vẫn mang ý nghĩa sâu sắc, nhắc nhở con người sống hướng thiện, biết yêu thương và sẻ chia.