Theo Đề án, việc sắp xếp nhằm xây dựng mô hình tổ chức cộng đồng dân cư phù hợp với quy mô dân số, số hộ gia đình, điều kiện hạ tầng, ranh giới địa lý, truyền thống lịch sử - văn hóa và yêu cầu quản lý nhà nước trong tình hình mới. Đồng thời, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động tự quản ở cộng đồng dân cư, tạo thuận lợi trong công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân, thực hiện dân chủ ở cơ sở, bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, xây dựng nếp sống văn minh và thúc đẩy chuyển đổi số.
Hiện nay, xã Thượng Phúc có diện tích tự nhiên 28,91 km² với 47.681 nhân khẩu, 12.909 hộ gia đình. Trên địa bàn có 32 thôn, xóm, cụm dân cư, gồm 28 thôn và 4 cụm dân cư. Qua rà soát, đánh giá hiện trạng tổ chức cộng đồng dân cư và đối chiếu với tiêu chuẩn quy định của Nghị định số 185/2026/NĐ-CP, xã xây dựng phương án sắp xếp từ 32 thôn, xóm, cụm dân cư xuống còn 12 đơn vị, giảm 20 đầu mối.
Việc sắp xếp được thực hiện trên nguyên tắc bảo đảm phù hợp với hiện trạng dân cư, điều kiện địa lý, hạ tầng kỹ thuật và yêu cầu quản lý thực tế; ưu tiên sáp nhập các thôn, xóm, cụm dân cư liền kề, có ranh giới tiếp giáp, giao thông thuận lợi, có sự tương đồng về lịch sử, văn hóa, phong tục tập quán và đời sống cộng đồng. Đặc biệt, xã không thực hiện sắp xếp mang tính cơ học đối với những địa bàn có yếu tố đặc thù về văn hóa, tín ngưỡng, làng nghề hoặc các khu vực bị chia cắt bởi điều kiện tự nhiên và hạ tầng giao thông.
Một trong những nguyên tắc quan trọng được xác định là việc sắp xếp thôn, xóm, cụm dân cư không làm thay đổi địa giới hành chính xã, không làm thay đổi thẩm quyền quản lý nhà nước của chính quyền địa phương và không phát sinh thủ tục bắt buộc điều chỉnh giấy tờ của người dân, hộ gia đình và tổ chức, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Cùng với việc sắp xếp đơn vị cộng đồng dân cư, xã Thượng Phúc sẽ tiến hành kiện toàn tổ chức đảng, Ban công tác Mặt trận và các đoàn thể chính trị - xã hội tại cơ sở nhằm bảo đảm hoạt động thông suốt, không để gián đoạn công tác lãnh đạo, chỉ đạo và vận động Nhân dân. Theo phương án dự kiến, số chi bộ giảm từ 32 xuống còn 12; số Ban công tác Mặt trận giảm từ 32 xuống còn 12; số trưởng thôn giảm từ 32 xuống còn 12; số bí thư chi bộ giảm từ 32 xuống còn 12. Tổng số người hoạt động không chuyên trách ở thôn, xóm, cụm dân cư giảm từ 85 xuống còn 59 người.
Đánh giá tác động của Đề án cho thấy, việc sắp xếp sẽ góp phần tinh gọn đầu mối tổ chức tự quản ở cộng đồng dân cư, nâng cao hiệu quả quản lý địa bàn, tiết kiệm ngân sách nhà nước, tạo điều kiện thuận lợi trong triển khai các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh, xây dựng chính quyền số và thực hiện chuyển đổi số ở cơ sở. Đồng thời, người dân vẫn được bảo đảm đầy đủ quyền và lợi ích hợp pháp, không bị ảnh hưởng đến các giấy tờ pháp lý và các giao dịch hành chính thông thường.
Để bảo đảm dân chủ, công khai và tạo sự đồng thuận trong Nhân dân, từ ngày 11/6 đến ngày 17/6/2026, UBND xã tổ chức lấy ý kiến cử tri đại diện hộ gia đình tại các thôn, xóm, cụm dân cư chịu tác động trực tiếp của phương án sắp xếp. Nội dung lấy ý kiến tập trung vào sự cần thiết của việc sắp xếp, phương án tổ chức, tên gọi sau sắp xếp, ranh giới địa bàn, phương án sử dụng nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng và việc kiện toàn đội ngũ người hoạt động không chuyên trách.
Sau khi tổng hợp đầy đủ ý kiến Nhân dân, UBND xã sẽ hoàn thiện hồ sơ, báo cáo HĐND xã xem xét, quyết định trước ngày 25/6/2026. Dự kiến trước ngày 30/6/2026, xã sẽ công bố nghị quyết, tổ chức kiện toàn bộ máy, nhân sự, bàn giao hồ sơ, tài sản và cập nhật dữ liệu quản lý theo đơn vị mới.
Việc sắp xếp thôn, xóm, cụm dân cư là chủ trương quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Vì vậy, sự quan tâm, tham gia đóng góp ý kiến của mỗi người dân sẽ góp phần quan trọng để Đề án được triển khai hiệu quả, phù hợp thực tiễn và nhận được sự đồng thuận cao trong cộng đồng dân cư.
Diệu Hương