Đây là hoạt động có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần cung cấp bức tranh toàn diện về tình hình phát triển kinh tế - xã hội, từ đó làm cơ sở cho việc hoạch định chiến lược, chính sách, kế hoạch phát triển của đất nước trong giai đoạn tới. Cuộc điều tra không chỉ tập trung vào các doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ chức kinh tế, mà còn bao quát cả hộ sản xuất kinh doanh cá thể, tổ chức sự nghiệp và các hiệp hội ngoài công lập.
Mục đích của cuộc tổng điều tra là nhằm thu thập những thông tin cơ bản về thực trạng các đơn vị sản xuất kinh doanh, phục vụ công tác đánh giá, xây dựng chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Đảng và Nhà nước trong giai đoạn mới. Trong đó, tập trung thu thập 5 nhóm thông tin chính gồm: thông tin định danh, ngành hoạt động và loại hình kinh tế của đơn vị; thông tin về điều kiện sản xuất kinh doanh như lao động, tài sản và nguồn vốn; kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh, bao gồm sản phẩm, doanh thu và chi phí; mức độ ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ thông tin, kinh tế số và thương mại điện tử trong hoạt động của đơn vị và các thông tin chuyên đề chuyên sâu khác. Đây là nguồn dữ liệu tin cậy phục vụ công tác quản lý của các bộ, ngành, địa phương; đồng thời là căn cứ quan trọng để xây dựng hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia và làm nền tảng cho các cuộc điều tra chuyên đề khác. Ngoài ra, việc có trong tay số liệu toàn diện còn giúp Chính phủ, các cấp chính quyền đưa ra những quyết sách kịp thời, sát thực tiễn, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển bền vững.
Yếu tố quyết định thành công của cuộc điều tra là công tác lập bảng kê và thu thập thông tin. Việc lập bảng kê bảo đảm danh sách điều tra đầy đủ, không bỏ sót, không trùng lặp; giúp điều tra viên tiếp cận đúng đối tượng, thu thập dữ liệu chính xác, khách quan và kịp thời. Thời gian thu thập thông tin sẽ được chia làm hai giai đoạn, gồm: giai đoạn 1 (từ 5/1/2026 đến 31/3/2026) và giai đoạn 2 (từ 1/4/2026 đến 31/8/2026). Kết quả sơ bộ của cuộc tổng điều tra dự kiến sẽ được công bố vào tháng 1/2027 và kết quả chính thức sẽ được công bố vào quý III năm 2027.
Cùng với đó, trách nhiệm và quyền lợi trong tổng điều tra kinh tế 2026 thuộc về mọi tổ chức, doanh nghiệp, hộ sản xuất kinh doanh và người dân. Các cơ sở, đơn vị cần phối hợp cung cấp thông tin trung thực, chính xác, đầy đủ và đúng thời hạn cho điều tra viên. Về phía điều tra viên, cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, làm việc khách quan, tận tụy, tuân thủ đúng quy trình, đồng thời tuyệt đối bảo mật thông tin theo quy định của pháp luật.
Như vậy có thể thấy, cuộc tổng điều tra kinh tế 2026 không chỉ là một nhiệm vụ thống kê quan trọng của Nhà nước, mà còn là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Việc cung cấp số liệu chính xác không chỉ giúp quản lý tốt hơn mà còn đem lại lợi ích thiết thực cho chính người dân, doanh nghiệp và các tổ chức.
Phương Thanh